پشم سنگ (Rockwool) از بازالت که نوعی سنگ سخت و سیاه و دانه‌ ریز آتشفشانی است ساخته می شود. بازالت دارای تراکم بالا و بسیار سخت است و در طبیعت با طیف رنگی مختلفی یافت می شود. این ماده از بقایای آتشفشانی به دست می آید و به خاطر برخی ویژگی ها کاربرد آن بیش از پیش نمایان شده است.

آلومینا، اکسید کلسیم و منیزنم، اکسید پتاسیوم و سدیم و سیلیس از عناصر اصلی تشکیل دهنده پشم سنگ هستند.

برای تولید پشم سنگ، بازالت را در دمای ۱۵۰۰ درجه سانتی گراد ذوب می کنند تا سیلیکات مذاب به دست آید. سپس با روش هایی مخصوص به الیاف هایی در ابعاد میکرون تبدیل و با ترکیب رزین و روغن فردم دهی می کنند. الیاف بازالتی به دلیل داشتن ویژگی  هایی نظیر آتش گیری بسیار کم، استحکام بالا در دمای بیش از ۹۰۰ درجه سانتی گراد کاربرد فراوانی دارد.

پشم سنگ

پشم سنگ

کاربرد پشم سنگ

با توجه به اهمیت حفظ انرژی و مبحث عایق سازی، یکی از ویژه ترین کاربردهای ماده یاد شده قابلیت فوق العاده در عایق کاری است. این ماده را به صورت لحافی، تخته ای و لوله ای شکل تهیه و روانه بازار می کنند.

  • عایق صوت

پشم سنگ به دلیل ویژگی هایی نظیر دانسیته بالا عایق صوتی خوبی به شمار می رود. این ماده را به صورت ساندویچ پنل تبدیل کرده و با پوشاندن محل مورد نظر عایق سازی انجام می شود. مشخصا هر قدر ضخامت این پنل ها بیشتر باشد میزان درصد عبور امواج صوتی کمتر خواهد شد. اصوات با برخورد به سطح آن جذب شده و انتقال نمی یابد.

به منظور جلوگیری از آسیب دیدن الیاف ها آن را با روکشی چوبی یا گچی می پوشانند. در استودیو های موسیقی به خاطر ویژگی آکوستیکی از آن به منظور عایق سازی استفاده می شود.

  • عایق حرارت

نقطه ذوب ۱۳۰۰ درجه ای این ماده سبب مقاومت دمایی بسیار بالا شده است. همچنین عدم انتشار دود و شعله از ویژگی های حرارتی این ماده است. بدین ترتیب پشم سنگ یکی از اولین انتخاب ها برای ساختمان سازی است.

بسیاری از ماشین آلات صنعتی نیز برای عایق سازی بخش های مختلف دستگاه از آن بهره می برند. برای مثال در کوره دستگاه شرینک پک برای جلوگیری از نفوذ حرارت به بدنه دستگاه و عدم خلل در عملکرد فرآیند شرینک ، این بخش را با پشم سنگ عایق سازی می کنند و با ورق گالوانیزه این پوشش را حفاظت می کنند.

عملکرد حرارتی پشم سنگ به ضخامت ۵ سانتی متر مشابه دیواری آجری به ضخامت ۱متر است. ضریب رسانایی حرارتی آن کمتر از ۰.۰۴۰ وات بر متر درجه کلوین می باشد که آن را در زمره عایق های بسیار مطلوب قرار می دهد.

معایب استفاده از پشم سنگ

  • گرده پشم سنگ باعث خارش و سوزش چشم می شود. در هنگام کار با این ماده می بایست از دستکش و عیک محافظ استفاده نمود.
  • نیاز به روکش به منظور محافظت دارد. از پشم سنگ نمی توان به عنوان لایه نهایی و خارجی استفاد نمود.
  • این ماده با ضربه و به مرور زمان دچار ریزش می شود. برای جلوگیری از این اتفاق آن را در لایه ای حفاظتی قرار می دهند.
  • رطوبت باعث افت کیفیت مقاومت حرارتی این ماده می شود. در صورت وجود رطوبت به دلیل خاصیت رسانایی آب، میزان رسانایی حرارتی افزایش می یابد.

پشم سنگ ماده ای غیرآلی است و محیط مناسبی برای رشد قارچ ها و انگل ها نیست. تا به امروز بهترین و سازگار ترین عایق با محیط زیست است.